Mies van der Rohes zwanenzang
De Neue Nationalgalerie is het laatste grote werk van Mies van der Rohe — en misschien wel zijn meest perfecte. Gebouwd tussen 1965 en 1968, toen de architect al ver in de tachtig was, is het een glazen paviljoen van bijjna absolute helderheid: een zwevend stalen dak gedragen door slechts acht kolommen, die het dakvlak zo minimaal mogelijk raken. De wanden zijn volledig glas, van vloer tot dak. Alles is licht, precies en onverstoord.
Het gebouw staat op een verhoogd graniten podium in het Kulturforum in Berlijn-Mitte, naast de Philharmonie van Hans Scharoun. De plint is toegewijd aan de vaste collectie; de glazen bovenzaal aan wisseltentoonstellingen. Na een ingrijpende renovatie door David Chipperfield Architects (2015-2021) is het gebouw volledig gerestaureerd met behoud van het originele ontwerp — dit was een technische opgave van formaat, want elk detail van Mies moest exact worden gerepliceerd.
2026: Brancusi tentoonstelling (20 maart – 9 augustus)
In 2026 is de Neue Nationalgalerie het toneel van een van de grootste kunstgebeurtenissen van het jaar: een retrospectief van Constantin Brancusi (1876-1957), de Roemeense beeldhouwer wiens abstracte bronzen en marmeren vormen de moderne beeldhouwkunst hebben gevormd. De tentoonstelling loopt van 20 maart tot en met 9 augustus 2026 en brengt werk bijeen uit musea over de hele wereld.
Brancusi's sculpturen — de slanke Vogel in de Ruimte, de abstracte eieren en kussenvormen, de sokkel als integraal onderdeel van het kunstwerk — passen perfect in het minimalistische interieur van Mies. Boek tickets tijdig via smb.museum; de tentoonstelling zal internationaal veel publiek trekken.
De permanente collectie
De vaste collectie van de Neue Nationalgalerie omvat werken van Picasso, Miró, Dalí, Max Beckmann, Ernst Ludwig Kirchner, George Grosz en vele anderen — een overzicht van de Europese avant-garde van de vroege 20e eeuw, met bijzondere aandacht voor het Duits expressionisme. In de kelder zijn grote werken van Klee, Kandinsky en de abstracte expressionisten te zien.
Het museum is open di-zo van 10:00 tot 18:00 uur, op vrijdag tot 20:00 uur, op maandag gesloten. Toegangsprijs voor de vaste collectie is €14 voor volwassenen; voor de Brancusi-tentoonstelling kan een hogere prijs gelden. Controleer smb.museum voor actuele tarieven. De Berlin Museum Pass (€32 voor 3 dagen) is hier ook geldig voor de vaste collectie.
Het Kulturforum: meer dan alleen de Neue Nationalgalerie
De Neue Nationalgalerie staat in het Kulturforum — een modernistisch cultureel complex uit de jaren zestig en zeventig dat door de tegenstelling met de historische stad nog altijd polariseert. Direct naast de galerie staat de Gemäldegalerie (oude meesters), en aan het plein de Philharmonie en de Kammermusiksaal van Hans Scharoun — twee van de meest bewonderde concertzalen ter wereld.
Neem de U2 of de S1/S2/S25 naar Potsdamer Platz, of de bus M29 naar Kulturforum. Van Potsdamer Platz loop je via het Sony Center in 10 minuten. Als je in de buurt bent, is de Gedächtniskirche (Kaiser-Wilhelm-Gedächtniskirche) op 15 minuten fietsen richting Westen.